به طور کلی خشک کردن زرشک به منظور جلوگیری از فساد در حین نگهداری انجام می گیرد. هدف دیگر خشکانیدن کاهش حجم و افزایش راندمان بسته بندی، حمل و نقل و نگهداری می باشد و شاید یکی از هدفهای فرعی تهیه زرشک خشک این است که بتوان محصولی متناسب با مصرف آن تولید نمود. 
روش سنتی:
در حال حاضر بخش اعظم میوه زرشک تولیدی به صورت سنتی خشک شده و عرضه می گردد در روش سنتی ابتدا زرشک از سطح باغات به سه روش برداشت می گردد و براساس روش برداشت نحوه خشک کردن نیز متفاوت است.
1- برداشت خوشه ها به وسیله دست
2-برداشت به وسیله ضربه زدن به شاخه ها
3- برداشت به وسیله بریدن شاخه های حامل میوه
تحقیقات در مورد روش برداشت با استفاده از سست کننده های گیاهی و جمع آوری توسط مکنده نیز انجام شده است که هنوز کاربرد وسیع پیدا نکرده است.
در دو روش اول یعنی برداشت خوشه به وسیله دست و برداشت به وسیله ضربه زدن به شاخه های زرشک جمع آوری شده درون کیسه یا کارتهای مقوایی و چوبی ریخته شده و به محل خشک کردن که معمولا دور از باغ قرار دارد حمل می گردد. اکثر روستاییان برای خشک کردن زرشک از خانه زرشکی و تالارهای ساخته شده از چوب و گز استفاده می کنند. زرشک در شرایط مناسب در زیر آفتاب پاییزی ظرف 15-10 روز به رطوبت مطلوب رسیده و خشک می گردد. زرشک خشک شده جمع آوری می شود و با روشهای دستی و نیمه دستی و نیز بوجاری تمیز شده و به صورت فله درون کارتن یا گونی بسته بندی شده عرضه می گردد.
 کیفیت زرشک برداشت شده به وسیله دست پس از خشک شدن به مراتب بهتر از روش ضربه زدن و جمع آوری از زیر درخت است زیرا میوه زرشک تازه آسیب کمتری دیده و در هنگام خشک شدن سالم تر می ماند اما زرشک جمع آوری شده از زیر درخت به علت آسیبهای ناشی از ضربه و سقوط دچار لهیدگی شده و کیفیت پایین تری دارد.
در روش سوم برداشت زرشک به وسیله بریدن شاخه های حامل میوه شاخه های زرشک به محل خشک کردن حمل می گردد. معمولا برای خشک کردن این نوع زرشک از محلهای سرپوشیده یا انبارها استفاده می گردد. این نوع انبارها مجهز به داربستهای چوبی ، فلزی و یا به صورت سیم کشی شده می باشد که خوشه ها و شاخه های بلند زرشک برروی آن پهن شده و با تهویه و در مجاورت سایه در مدت 25-14 روز زرشک خشک می شود. زرشکی که با این روش خشک می گردد چنانچه از خطر پوسیدگی و یا سایر عوامل مصون بماند زرشک مرغوب تری (زرشک پفکی) نسبت به زرشک خشک شده به روشهای قبل است به علاوه خطر فساد ناشی از بارندگی را نیز ندارد. پس از خشک شدن و رسیدن به رطوبت مطلوب با تکان دادن شاخه ها میوه های خشک شده جدا شده و جمع آوری می گردد.

شرایط بهینه جایگاه خشک کردن:

برای جلوگیری از آسیب و ضایعات ناشی از خشک کردن در روشهای سنتی محل بارگاه بایستی در بلندی و دور از گرد و خاک یا آغل نگهداری حیوانات و ترجیحا سرپوشیده باشد تا علاوه بر جلوگیری از آلودگی های ناشی از گردو خاک در مقابل ریزش باران نیز مصون بماند. کف بارگاه پوشیده از کاه‌گل یا سیمان می باشد. پهن کردن پلاستیک در زیر میوه تازه نه تنها مانع از خروج رطوبت شده بلکه به علت عرق کردن ناشی از تنفس میوه کاملا خیس و مرطوب مانده و سبب لهیدگی و فساد زرشکهای زیرین می گردد. لذا استفاده از چوب برای داربست و کاه‌گل برای کف انبار بسیار مناسب تر است. حداکثر میزان انباشتگی محصول بر روی بارگاه نبایستی بیشتر از 3 سانتی متر باشد به علاوه برای مصون ماندن از حمله حشرات و پرندگان استفاده از تورهای پارچه ای بر روی سطح محصول بسیار مناسب است. محل بارگاه بایستی طوری باشد که تهویه هوا به خوبی صورت گرفته و رطوبت خارج شده از میوه تاحد ممکن از سطح محصول دور گردد. زرشکی که در سایه و با شرایط فوق خشک می شود کیفیتی به مراتب بهتر از زرشک خشک شده در آفتاب خواهد داشت و طول مدت خشک شدن آن چندان تفاوتی با شرایط آفتاب نخواهد داشت.
چنانچه زرشک در انبارها خشک شود انبارها بایستی کاملا تمیز و عاری از حشرات و جوندگان و یا حیوانات باشد. تهویه در انبارها باید توسط دریچه های توری دار برای ممانعت از ورود حشرات و یا به وسیله فن های ورود و خروج هوا صورت گیرد. رطوبت نسبی انبارها بایستی کمتر از 70 درصد و درجه حرارات مناسب خشک کردن 40-25 درجه سانتی گرد باشد. نفوذ مستقیم نور خورشید به داخل انبار نامناسب است. چنانچه از داربست استفاده می شود داربستهای چوبی یا از جنس فلز گالوانیزه یا آلومینیوم باشد تا خط زنگ زدگی و انتقال آن به محصول وجود نداشته باشد
ارتفاع خوشه های زرشک انباشته شده بر روی داربست نباید زیاد باشد تا فضای کافی برای عبور و مرور هوا با قرار گرفتن روی هم داشته باشند. توری های سیمی که شاخه های زرشک برروی آن انداخته می شود بایستی از جنس گالوانیزه و ضد زنگ باشند و در فواصل مناسب نصب شوند تا از درهم رفتگی خوشه های زرشک جلوگیری به عمل آید.
عکس های بیشتر





کانال روستای گوکچین در تلگرام:
gookchin@




:: مرتبط با: تمام مطالب مربوط به روستا , عکس های طبیعت ,
:: برچسب‌ها: زرشک ,
نویسنده : جواد کاویان پور
تاریخ : چهارشنبه 26 آبان 1395
 
 » تعداد مطالب :
 » آخرین بروز رسانی :
 » بازدید امروز :
 » بازدید دیروز :
 » بازدید این ماه :
 » بازدید ماه قبل :
 » بازدید کل :
 » آخرین بازدید :

 
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic